uốn gối

Một vũ công uốn gối trong một động tác múa cổ điển.

Định nghĩa

1. Động từ:
   • Hành động gập khớp gối lại: "uốn gối" chỉ việc chủ động làm cong đầu gối, thường để thay đổi tư thế cơ thể (như ngồi xổm, quỳ) hoặc thực hiện một động tác thể dục.
   • Nghĩa bóng (thường trong thành ngữ): "uốn gối" mang hàm ý hạ mình, khúm núm, luồn cúi để lấy lòng người khác, thường đi kèm với "mềm lưng".

Ví dụ sử dụng

• Nghĩa đen:

  • Anh ấy uốn gối xuống để nhặt đồ dưới gầm bàn. (Anh ấy gập đầu gối để cúi xuống nhặt đồ.)
  • Bài tập thể dục yêu cầu uốn gối nhẹ nhàng để tránh chấn thương. (Động tác gập đầu gối cần thực hiện từ tốn.)

• Nghĩa bóng:

  • Kẻ xu nịnh thường mềm lưng uốn gối trước cấp trên. (Người nịnh hót thường khúm núm, luồn cúi trước người quyền thế.)
  • Đừng uốn gối trước bất công, hãy đứng thẳng mà đấu tranh. (Đừng hạ mình trước sự bất công, hãy kiên cường phản kháng.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "Mềm lưng uốn gối": thành ngữ chỉ hành động quá mức khúm núm, nịnh bợ.

  • Hắn ta mềm lưng uốn gối để được thăng chức. (Hắn ta luồn cúi, nịnh nọt để đạt được mục đích cá nhân.)

• "Uốn gối quỳ lạy": hành động quỳ xuống, thường mang sắc thái tôn kính hoặc hèn hạ.

  • Trong lễ hội, người dân uốn gối quỳ lạy trước tượng thần. (Họ quỳ xuống để tỏ lòng thành kính.)

Biến thể và từ gần giống

• Gập gối (động từ): hành động làm cong khớp gối, đồng nghĩa với "uốn gối" ở nghĩa đen.

  • Gập gối khi ngồi thiền giúp giữ thăng bằng. (Động tác gập đầu gối hỗ trợ tư thế ngồi.)

• Quỳ (động từ): hạ thấp cơ thể bằng cách đặt đầu gối xuống đất.

  • Anh ấy quỳ xuống cầu nguyện. (Anh ấy quỳ để cầu nguyện.)

Từ đồng nghĩa

• Khúm núm: hành vi luồn cúi, tỏ ra nhún nhường quá mức.
• Luồn cúi: hạ mình, nịnh nọt để lấy lòng.
• Hạ mình: tự làm mình thấp kém hơn để phục tùng.

Thành ngữ liên quan

• Mềm lưng uốn gối: khúm núm, nịnh bợ.
  • Kẻ tham lam sẵn sàng mềm lưng uốn gối vì lợi ích. (Người tham lam dễ dàng luồn cúi để đạt lợi.)